IZVEŠTAJ O RADU
OPŠTINSKOG ODBORA DS VRAČAR
U PERIODU DECEMBAR 1999 - SEPTEMBAR 2001.

U prethodnom periodu rad Opštinskog odbora odvijao se u tri osnovna pravca:
1. Unapređenje organizacije;
2. Izbori;
3. Rad opštinske vlasti.

1. Unapređenje stranačke organizacije

Osnovni zadatak Opštinskog odbora u pripremama za predstojeće izbore bio je povećanje broja članova i što tačnija evidencija simpatizera. Ovo je trebalo da predstavlja sigurnu osnovu za:
· pozicioniranje Stranke u okviru Saveza za promene i kasnije Demokratske opozicije Srbije;
· stvaranje kadrovske baze;
· pripremu odgovarajućeg broja sposobnih, borbenih i dobro obučenih kontrolora;
· evidenciju sigurnih glasova;
· stvaranje alternativne mreže informisanja na Vračaru.

Kao osnovni put za uvećanje članstva i simpatizera izabrali smo veliki broj javnih akcija, štandova, potpisivanja peticija, tribina, kao i aktivnost opštinskih odbornika.
Baze podataka, koje su marljivo stvarane, postale su osnova za širenje stranačke organizacije.

Činjenica da nas je stanovništvo Vračara već tada doživljavalo kao vlast kojoj veruje i tradicionalno opoziciono okruženje olakšavali su nam poziciju, ali uz istovremeno prisustvo neverice da je moguća jedinstvena lista, da su promene na nivou države moguće i da ćemo biti sposobni da sprečimo izbornu krađu. Nažalost, strah i neverica bili su prisutni i kod velikog broja naših članova.

Sastanci sa članstvom, stalni kontakti i sistem internog informisanja predstavljali su pravi način za motivisanje. Ipak, pred početak izborne trke imali smo oko 700 članova, i preko 2500 evidentiranih simpatizera spremnih da pomognu rad stranke finansijski, učešćem u akcijama, kao kontrolori ili da utiču na svoje okruženje radi izlaska na izbore.

2. Izbori

Izbornoj kampanji za odlučujuće septembarske izbore prethodili su dugi, iscrpljujući međustranački dogovori u DOS-u oko formiranja jedinstvene liste za opštinske izbore. Stabilnom i čvrstom pozicijom Demokratska stranka obezbedila je jedinstvo u koaliciji i istovremeno odlučno zaštitila interese svoje organizacije. Rukovođenje Izbornim štabom, stvaranje i priprema izborne infrastrukture su zadaci koje smo uspešno obavili.

Po prvi put kampanja je vođena profesionalno na lokalnom nivou.

U junu 2000. godine urađeno je opsežno političko-socijalno istraživanje javnog mnjenja na Vračaru. Tada smo definisali naše početne pozicije, nedostatke, očekivanja građana i pravce delovanja. Tako smo, po prvi put, utvrdili da je kod građana prisutna velika želja da do promena dođe, ali i veliki strah da to nije moguće sprovesti izborima.

Osnovna poruka kampanje IZBORI SE! rezultat je namere da se građanima pokaže da su promene moguće kada postoje zainteresovani i motivisani pojedinci koji veruju u njih, spremni da učestvuju i preuzmu bar malo odgovornosti (što je u ovom slučaju značilo da izađu na izbore). Cela kampanja bila je pozitivno orijentisana.

Sledeći korak bio je efikasno uključivanje u izbornu kampanju na višim nivoima, kao i povezivanje sa kampanjama Otpora i nevladinih organizacija. Model lokalne kampanje razvijen je direktno ka grupama stanovnika na Vračaru, podeljenim po godinama starosti, polu, obrazovanju, materijalnoj strukturi, a potom i ka svakom pojedincu. Za obraćanje građanima koristili smo letke, lokalne novine, bilborde i radio. Nosioci ličnog kontakta bili su kandidati za odbornike.

Svakodnevno su organizovani punktovi za prikupljanje potpisa za kandidature, koji su istovremeno bili i informativni puktovi. Prikupljeno je preko 10.000 potpisa za kandidature DOS-a, a istovremeno svaki kandidat za odbornika morao je da ima najmanje 100 potpisa svojih birača. Tako je razvijen sistem sigurnih glasova. Prvi put u našoj zemlji svaki glasač je dobio lično pismo od svog kandidata za odbornika u kome je jasno objašnjeno zašto su promene neophodne i neodložne. U uslovima medijske blokade bilo je to tajno oružje naše kampanje. Isto je urađeno i na decembarskim izborima.

Paralelno je vođena i kampanja Opštine Vračar. Negativna, protiv režima - na stranicama Vračarskog glasnika - i pozitivna - motivacija za izlazak na izbore. Obuka kontrolora obavljena je uspešno; oni su bili čuvari naše pobede.

Rezultati ovakvog pristupa bili su 60:0 u broju odbornika za DOS na lokalnim izborima i preko 70% glasova DOS-u na septembarskim i decembarskim izborima.

Posebno častan i odgovoran posao naš Opštinski odbor obavio je u danima pre i na sam 5. oktobar. Naši članovi su prvi organizovali blokade po Beogradu, a prva slobodna televizija emitovala je program iz opštine Vračar.

3. Rad opštinske vlasti

Stabilna, odgovorna i poštena opštinska vlast predstavljala je osnov za razvijanje poverenja građana u Demokratsku stranku na Vračaru. Većina u broju odbornika, kao i u Izvršnom odboru Opštine, garantovali su stabilnost i dozvoljavali nam da vodimo lokalnu politiku, ali su nas istovremeno jasno indentifikovali kao glavne političke protivnike režima.

Brojni su bili pokušaji da se rad Opštine onemogući, i od socijalista i od SPO-a, koji su tada zajedno vladali Beogradom. Svakodnevne kontrole raznih državnih organa nisu mogle pribaviti zakonske razloge za uvođenje prinudne uprave, ali postojala je stalna opasnost da se to desi i bez ikakvih dokaza.

Agresivno i prostačko ponašanje SPS-a posebno se inteziviralo od postavljanja Ivkovića na Vračar; uništavanje opštinske fasade, razbijanje prozora, telefonske pretnje zaposlenima bile su svakodnevne pojave.

Istovremeno gradska vlast blokirala je svaku administrativnu proceduru kada je u pitanju opština Vračar. Grad je iz godine u godinu realno smanjivao opštinski budžet, zaustavljeno je izdavanje urbanističkih dozvola i donošenje drugostepenih rešenja u postupcima bespravne gradnje. Uz sve ove pritiske ipak smo uspeli da preostale resurse Opštine stavimo na raspolaganje građanima, stalno podstičući efikasnost opštinski službi. Racionalno trošenje opštinskog budžeta, pomoć nevladinih oraganizacija, a posebno Evropske unije kroz program Škole za demokratiju, predstavljali su osnovu za pokretanje velikog broja akcija humanitarnog i promotivnog karaktera. Opština Vračar brinula je o deci, starima, siromašnima, a posebno o izbeglima i proteranima sa Kosova.

Vračarski glasnik štampan je u tiražu od 20 000 primeraka i distribuiran svakoj porodici. Iskusni i hrabri novinari pisali su o stvarima o kojima drugi nezavisni mediji nisu smeli. Posebno bih istakao uspešan rad opštinske administracije u vreme predizborne kampanje.Građani su uporno pozivani da provere da li su u biračkim spiskovima, a posebno da izađu na izbore.

Opštinska izborna komisija radila je pošteno, hrabro i odlučno, posebno kada su 22. septembra, dva dana pred izbore, nezakonitim odlukama Izborne komisije izborne jedinice 1- Palilula i 3. Opštinskog suda, poništeni svi glasački listići za lokalne izbore. Ipak, uz mnogo rada i malo sreće, štampanje novih glasačkih listića završeno je u nedelju, 24. septembra u 5 časova, dva sata pre otvaranja biračkih mesta. Tokom glasanja, a posebno kod utvrđivanja rezultata vršena je opstrukcija rada Izborne komisije od SPS-a i nadležnih državnih organa. Izbori za četiri odbornika ponovljeni su, trijumfovao je DOS.

U novom sazivu Skupštine opštine Demokratska stranka ima 26 odbornika, predsednika Opštine i tri člana opštinske vlade. Novo vreme u kome živimo traži i nove ideje, mišljenja, a posebno školovane ljude kako bi se vlast efikasno vršila. Posle izbora veliki broj uspešnih i iskusnih radnika Opštine otišao je u gradsku i republičku administarciju, na najodgovornija mesta. 

Danas je vreme da Opština Vračar otvori vrata za nove ljude u upravi. Pored upešnih i iskusnih političara, Demokratskoj stranci potrebni su i vredni profesionalci. Ideje o unapređenju života na našoj Opštini moraju biti realizovane u ovom mandatu, jer danas vladamo državom. Nemamo više prava da se pozivamo na nedostatak nadležnosti i sredstava.

Potrebno je i pošteno osvrnuti se i na ideje i aktivnosti koje je naš Opštinski odbor sprovodio unutar Demokratske stranke. Iskoristili smo mogućnost da u godinama koje su za nama gotovo uvek budemo zastupnik naprednih ideja i nosilac većinskog mišljenja u Stranci, ali smo i prvi put osetili kako to izgleda biti manjina kada smo na poslednjoj Skupštini Stranke podržali Slobodana Vuksanovića. Prvi put smo napravili lošu političku procenu, bez obzira što je rezultat te loše procene doveo do presedana na političkoj sceni Srbije: u jednoj stranci održana je demokratska skupština, sa dva kandidata, a Stranka se nije podelila. I koliko god smo pogrešili, smatram da smo u danima posle Skupštine razumnim prihvatanjem stvarnosti doprineli da se jedinstvo Stranke sačuva. Izbori koji su potom održani u septembru i naš predani rad pomogli su ovom Opštinskom odboru da povrati deo svog ugleda koji je imao u Demokratskoj stranci.

Budućnost Demokratske stranke na Vračaru u novim vremenima zahteva da se u rad Odbora uključi što više novih, obrazovanih ljudi. Ovaj Opštinski odbor, u ovom personalnom sastavu, ispunio je sve svoje političke zadatke, pobedio je na svim izborima.

Posle decembarskih izbora po prvi put smo osetili kako je teško baviti se politikom kada imamo apsolutnu odgovornost - a ne apsolutnu vlast.

Da bi Opštinski odbor mogao uspešno da vodi politku, a Stranka uspešno vladala Opštinom, potrebno je sastaviti ljude sa političkim iskustvom i one bez velikog iskustva ali sa idejama i motivacijom, pod uslovom da su spremni da prihvate rizik rukovođenja Strankom u novom vremenu.

Beograd, 22. septembar 2001. 

Bojan Stanojević
predsednik Opštinskog odbora